Mehmet Esatoğlu
ATÜK ve AYKARYAY’ın
düzenlediği 1. ATÜK- Aydın Tiyatro Günleri 26 - 27 Kasım Günleri
Aydın’da gerçekleşti.
Aydın’dan Aydın
Tiyatro, İstanbul’dan Tiyatro Simurg, İstanbul Sahnesi, Yaren Kumpanya
ve Divriği Kültür Derneği Tiyatro Atölyesi, Ankara’dan Ankara Deneme
Sahnesi (ADS) ve Özgür Tiyatro, Zonguldak’tan Tiyatro Arın, Denizli’den
Denizli Edebiyat Dostları Tiyatrosu’nun katıldığı etkinliklerde onlarca
amatör tiyatrocu bir araya geldi.
Tiyatro Günleri
nedeniyle Aydın’da yayın yapan Ay TV özel bir program düzenledi.
Programa İstanbul’dan onur konuğu olarak çağrılan İstanbul Şehir
Tiyatroları Sanatçısı Ersan Uysal, İstanbul sahnesi yönetmeni Mehmet
Esatoğlu, Aydın Tiyatro’dan Hüsnü Ertung, Sebahat
Akıncıoğlu, Zeki Çolak,ve Aydın’ın
sanat gönüllüleri Denizhan Sandıklılı, Meral Tarhan katıldı. Aslı
Aksu’nun yönettiği, yaklaşık 120 dakika süren programda genel olarak
tiyatro sanatının günümüzdeki durumu ve Aydın’da yapılacak tiyatro
günlerinin önemi üzerine konuşuldu. Sanatçı Ersan Uysal programda
yaptığı konuşmada tüm Aydınlıları tiyatroya destek vermeye çağırdı.
26 Kasım günü etkinlikleri ise bir yürüyüşle
başladı. Aydın’da Sevgi Yolu’nda toplanan amatör tiyatrocular “ Merhaba
İnsan, Yaşasın Tiyatro” pankartının arkasında ellerinde William
Shakespeare, Anton Çehov, Maksim Gorki,
Bertolt Brecht, Helene Weigel, Ekkehard Schall, Güllü Agop, Haldun Taner, Vasıf
Öngören,Mehmet Akan, Nuran Oktar, Macit Koper, Oktay Sözbir Tomris İncer
ve Celile Toyon’un fotoğraflarıyla yürüyüşe geçtiler. Renk renk
kostümleri ve makyajlarıyla Aydın caddelerinde yürüyen ve “Yaşasın
Tiyatro” sloganı atan oyuncular arada kısa oyun gösterileri de sundular.
Aydınlıların yoğun ilgisini çeken yürüyüş ve gösteriler üç saat sürdü.
Etkinliğin akşam bölümü
Aydın’da yeni açılan ve 2002 yılında yitirdiğimiz oyuncu Şükran
Güngör’ün adının verildiği sahnede gerçekleşti.
Toplam 4 topluluğun
sahneye çıktığı etkinlikte kısa oyun gösterileri ve konuşmalar vardı.
Zeynep Öztürk, Birsen Yeşilkanat, Aysel Şentürk ve Gülseren
Delipınar’dan oluşan Divriği Kültür Derneği Tiyatro Atölyesi’nin Mehmet
Esatoğlu’nun dünden bugüne ülkemizde emekçilere yöneticiler tarafından
yapılan “kapkaç”ları traji-komik bir dille anlatan “Kapkaççılar Var
Gördünüz mü?” adlı oyunuyla perde açan etkinliğin açış konuşmasını
AYKARYAY Aydın Tiyatro yönetmeni Hüsnü Ertung yaptı. Ertung, Aydın’da
ve çevresinde yıllardır ürün başlıklı bir dolu festival, şenliğin
yapıldığını ama kültür-sanat başlıklı ve bir projenin parçası tiyatro
günlerinin ilk kez gerçekleştiğine dikkati çekerek başladığı konuşmasını
şöyle sürdürdü; “Hepimizin yan yana gelerek ürettiği bir şenliğin
birincisinde biraradayız. Projemizin özü Aydın’da amatör ve gönüllü bir
tiyatro yapılanması var etmek ve bu yapılanmayı kıvılcımdan meşaleye
sıçratmaktır. Bu topraklarda bizden yüz yıllarca önce yaşayan, Yunuslar,
Hacıbektaşlar, Mevlanalar gündüz kendi yaşamlarını sürdüren işlerde
uğraştıktan sonra akşam çevrelerindeki insanlarla yanyana gelip
felsefeyi, müziği öğretmişler. Bunu yaparken de hiçbir çıkar
gözetmemişlerdir. Sanat, yaşamın içinde böylece yerini almış, bunun
etkisiyle de dayanışma, yardımlaşma gibi çok önemli kavramların içi
dolmuş. Biz de bugün sanata böyle bakıyoruz. Sanatı elit bir kesimin
eğlencesi olarak değil, halkın arasında paylaşılan bir olgu olarak
görüyoruz. İnsan sanat eserini bilet parasını ödediği bir tüketim ürünü
olarak gördüğü sürece ona yabancılaşacaktır. Bizse yaşayan insanın
kendini ifade etmesi için sahneye çıkmasını istiyoruz. Yetişkinlerimiz,
gençlerimiz sahneye çıkarak yeteneklerini yakınlarıyla çevreleriyle
paylaşmalılar. Tiyatro salonlarımızda düğün evinde buluşur gibi biraraya
gelmeliyiz. İşte bizim projemizin de özü budur. Bu hedefle de 1. ATÜK –
Aydın Tiyatro Günlerini düzenledik.” Ertug’un coşkulu alkışlar alan
konuşmasının ardından Aydın Tiyatro oyuncuları kendilerinin
düzenledikleri ve yürüyüş boyunca da seslendirdikleri “Hamhum Şaralop”
şarkısını davulda Barış Cihan, gitarlarda Samet Selçuk ve Kaan
Çalışkan, vokallerde de Zuhal Yılmaz ve Hüsnü Ertung’un katılımıyla
seslendirdiler.
Bu coşkulu gösterinin
ardından Aydın Tiyatro ile birlikte müzik çalışmaları yapmış ozan Kul
Kalender sahneye geldi. Kalender halk ozanlarından deyişler
seslendirdi.
Denizli’de uzun
yıllardır edebiyat ve felsefe alanında çalışmalar üreten, son yıllarda
da tiyatro alanında birbirinden güzel oyunlar sahneleyen Denizli
Edebiyat Dostları çalışanları etkinliğe tek kişilik bir gösteriyle
katıldılar. Birkaç yıl önce yayınlandığında yoğun bir ilgiyle okunan
Howard Zinn’in “Marks Döndü” adlı yapıtı Süleyman Zencir’in oyunu ve
Cahide Fenli’nin yorumuyla sergilendi. Oyun düşünür Karl Marks’ın
çeşitli dönemlerdeki düşüncelerini ve aldığı tavrı anlatıyordu.
Etkinliğin onur konuğu
Ersan Uysal ise Aydınlı izleyicinin yoğun alkışlarıyla sahneye geldi.
Aydın’da amatör-gönüllü tiyatro yapılanmasının ve çabasının önemine
değinen Uysal, bu çabaya tüm Aydınlılardan destek istedi. Uysal ülkenin
zorlu ve sıkıntılı günler yaşadığına dikkati çekerek sürdürdüğü
konuşmasını “eskiden ulusal günlerde babamın radyo dinlerken gözlerinin
yaşarışını heyecanla izlerdim. Şimdi aynı günlerde benim de gözlerim
yaşarıyor. Aydın’da da bana gösterilen ilgi aynı biçimde gözlerimi
yaşarttı” sözleriyle tamamladı.
Etkinliğin ilk
bölümünün son gösterisi Zonguldak’tandı. Maden işçisi Fahri Bozbaş
madende çalışırken oluşturup geliştirdiği “Göçük Memet” tiplemesini bu
kez Aydınlı izleyici ile paylaştı. Olaylara kendi saf dünyasından bakar
gibi görünürken bir anda kıvrak zekasıyla işin görünmez yanını açığa
çıkaran Göçük Memet’in maden kazalarından özelleştirmeye bir dolu
yaşadığı olayları kah meddah geleneğiyle kah tek kişilik gösteri
biçimiyle anlatan Bozbaş izleyiciden coşkulu alkışlar aldı.
İkinci yarıda perde
Yaren Kumpanya’nın gösterisiyle açıldı. Senem Sönmez ve Bülent Arslan
Vladimir Polyakof’tan “İtfayeci Prokorcuk” u sergilediler. Sansürün
çirkef yüzünü komik bir dille aktaran oyun beğeniyle izlendi.
Tiyatro Simurg’dan
Çağdaş Ataman ise Ferhan Şensoy’un ünlü oyunu “Şahları da Vururlar”dan
“Meşhedi”nin tiradını oynadı. Tarih kitaplarının anlattığı çarpık
anlayışı sergileyen tiradın ardından Senem Sönmez Kemal Özer’in “
Oğulları Öldürülen Analar” yapıtından Hasret Gültekin’in annesi Hace
Gültekin’i anlatan bölümü sergiledi.
Özgür Tiyatro’dan,
gündüz yürüyüş sırasında Aydınlılara Nazım Hikmet’ten dizeler okuyan
Özgür Başkaya, akşam etkinliğinde bir konuşma yaptı. Konuşmasında
ATÜK’ün ülke çapındaki çabalarını anlatan Başkaya eski ATÜK başkanı
Şenol Tiryaki’nin de mesajını izleyicilere iletti.
Etkinliğin finalinde
Tiyatro Simurg sahnedeydi. “Asım Bezirci’nin Şiir Defteri” adlı gösteri
2 Temmuz 1993’de Sivas’ta yakılan yazar, düşünür Asım Bezirci’nin büyük
çabasını anlatıyordu. Bezirci’nin 40’lardan bu yana topladığı şiirleri
ve onu, bugüne taşıyan Kemal Özer ve Evrensel Yayıncılığın çabasına bir
selamlama olan gösteride; Hale Üstün, Timur Ölkebaş, Murat Bayar ve
Aynur Diz rol alıyordu. Birinci günün etkinlikleri bu gösteriyle
noktalandı.
Etkinlik sonrası amatör
oyuncular günü ele alan bir tartışmayı bitirdiklerinde vakitler de gece
yarısını gösteriyordu.
İkinci günün
etkinlikleri drama çalışmasıyla başladı. 100 civarında 7-10 yaş kuşağı
çocuğun katılımıyla gerçekleşen çalışmayı Mehmet Esatoğlu, Senem Sönmez
ve Bülent Arslan yönetti. İki ayrı bölümde gerçekleşen çalışmada
çocuklar birinci bölümde Aydın’dan İzmir’e bir yolculuk üzerine drama
çalışması yaparken ikinci bölümde bir öyküyü birlikte yazmayı denediler.
Öğleden sonra ve akşam
etkinliklerinde ise oyun gösterisi vardı. Aykaryay Aydın Tiyatro, Güner
Sümer’in “Bozuk Düzen” adlı yapıtını sergiledi. Özkan Aydemir, S.Savaş
Seyitligil, Sedat Demiröz, Hüsnü Ertung, Reyhan Aydın, Yaşar Güney,
Zuhal Yılmaz, Taylan Gürkan, Burcu İzci ve Sebahat Akıncıoğlu’nun rol
aldığı oyun aile içinde yaşanan ilişkileri ince bir duyarlıkla
anlatıyordu.
Etkinlik yurt içinde ve
yurt dışından da destek mesajları aldı. Berlin’den Asnan Tiyatro
topluluğu, Köln’den Creativum Anadolu Sanat ve Kültür Akademisi, yazar
Sennur Sezer ve Adnan Özyalçıner, Oda Tiyatrosu yönetmeni Kaan Erkam,
yazar ve eleştirmen Üstün Akmen oyun yazarı Tuncer Cücenoğlu, Tiyatro
Karşı Kıyı yönetmeni Ali Kırkar, Kuyucak ve Didim Belediyesi tiyatroları
etkinliğe mesajlar yolladılar.
1. Aydın Tiyatro
Günleri bine yakın izleyiciyle buluşan sahnede belli bir düzeyin
yakalandığı bir etkinlik oldu. Geçtiğimiz Haziran Ankara’da bir araya
gelen ATÜK üyesi toplulukların hedefleri, belli bir ölçüde de olsa
hedefine ulaştı. Etkinlik sonrası topluluklar, tiyatro günlerini ülke
çapında yaygınlaştırma ve katılmak isteyen topluluklarla ilişkileri
önümüzdeki dönemde yoğunlaştırma kararı aldılar.
